Günlük Yolculuk Yazılar

Helmint Parazit midir? — Kültürler Arasında Parazitle İlişkimizin Antropolojik Keşfi Bir yolculuğa çıkmak istiyorum: kendi bedenimizden çok daha büyük bir ağın parçası olduğumuzu düşünün — mikroskobik seviyede ama tarih boyunca insan toplumlarının yaşamını şekillendiren bu ağ. “Helmint parazit midir?” sorusu, biyolojik bir gerçeğin ötesinde, kültürlerin insan‑doğa ilişkisini nasıl kodladığını, ritüelleri, kimlik oluşumunu ve toplumsal sembolleri nasıl şekillendirdiğini anlamak için bir kapı aralar. Helmintler, basitçe solucan olarak adlandırılsa da; pek çok toplumda hastalık, ritüel, temizlik ve beden algısıyla iç içe geçmiş bir anlam yumağıdır. Önce bilimsel bir temel kuralım: helminth terimi, genel olarak konakçı organizmanın bedeninde yaşayan büyük solucan şeklindeki canlıları…

Giriş: Bir Psikolojik Merakın Kapılarını Aralamak Sabah kahvemi yudumlarken aklımdan geçen düşünce basitti: İnsan davranışlarının ardında neler yatar? – duygular, duygusal zekâ, bilişsel süreçler ve toplumla kurulan bağlar… Bu merak beni, Türk edebiyatının ve tiyatrosunun önde gelen isimlerinden biri olan Haldun Taner’in içsel dünyasına, edebi kişiliğine ve eserlerinin psikolojik derinliğine doğru bir yolculuğa çıkmaya davet etti. “Haldun Taner Kimdir edebi kişiliği kısaca?” sorusunu bu mercekten ele alırken, sadece biyografik detayları sıralamayı değil; Taner’in yazınındaki insan psikolojisini, toplumsal etkileşimi ve duyguların dönüşümünü de irdeleyeceğiz. Bu yazı, sosyal etkileşim, biliş, duygular ve kişisel deneyimlerin nasıl birbiriyle dokunduğunu anlamaya çalışan herkes için bir…

Aktif Hareket Etmek Ne Demek? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme Toplumun işleyişine dair önemli bir kavram olan “aktif hareket etmek” yalnızca fiziksel bir durum değil, aynı zamanda toplumsal bir duruşu, bir düşünceyi ve bir eylemi ifade eder. Bu kavram, sadece bireylerin kendi hayatlarında, çevrelerinde yaptığı değişiklikleri değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet eşitsizliği, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi daha büyük sorunlarla mücadelede nasıl aktif rol alabileceklerini de kapsamaktadır. İstanbul’da, sokakta, toplu taşımada ve işyerinde gözlemlediğim durumlar üzerinden bu kavramı toplumsal bağlamda derinlemesine incelemek, günlük yaşamda ne demek olduğunu anlamamıza yardımcı olacaktır. Toplumsal Cinsiyet ve Aktif Hareket Etmek…

Affekt Azalması Nedir? – Basit Bir Dille Anlatmak Eskişehir’de, üniversitenin kampüsünden çıkıp bir kafede otururken, kafamda sürekli yeni araştırma konuları dönüp duruyor. Son günlerde çokça karşılaştığım bir kavram var: Affekt azalması. Aslında, affekt denen şey, duygu ve duygusal tepkilerle ilgilidir. Ama “affekt azalması” dediğimizde ne anlıyoruz? Hadi gelin, bunu basit bir şekilde ve günlük hayattan örneklerle inceleyelim. Affekt Azalması Nedir? İlk olarak, affekt azalması nedir, onu netleştirelim. Affekt, psikolojide duygu durumunu, yani bir kişinin ne hissettiğini ifade eder. Hüzün, mutluluk, öfke, heyecan gibi duygusal tepkiler affekttir. Affekt azalması, bu duygusal tepkilerin zayıflaması, yani bir kişinin duygusal olarak daha az tepki…

AB Rh Pozitif ve 0 Rh Pozitif Çocuğun Kan Grubu Ne Olur? Kan Grubu Mirası Üzerine Derinlemesine Bir İnceleme Kan grubu, tıbbın en temel ve önemli konularından biridir. Birçok insan, kan grubu ve Rh faktörünün çocuklarına nasıl geçeceğini tam olarak anlayamaz. Bu yazıda, AB Rh pozitif bir annenin ve 0 Rh pozitif bir babanın çocuğunun kan grubunun ne olacağına dair farklı bakış açılarıyla bir inceleme yapacağım. Kafamda sürekli bir mühendis ve bir insan arasında gidip gelen bir tartışma var: “Bu tamamen bilimsel bir konu, her şeyin bir kuralı ve matematiksel bir çözümü olmalı” diyor içimdeki mühendis, “Ama bu aynı zamanda…

Güler’in Anlamı Nedir? Bir Ekonomik Düşünce Yolculuğu Her insan, kaynakların kıt olduğu bir dünyada seçimler yapmak zorunda kalır. Bu seçimlerin sonuçlarını değerlendirmek, fırsat maliyetlerini tartmak ve nihayetinde toplumsal refahı maksimize etmeye çalışmak; ekonomi biliminin kalbidir. Peki, bir gülümseme — Türkçe’de güler olarak ifade edilen sevinç, memnuniyet ve tatmin hali — bu ekonomik çerçevede ne anlama gelir? İşte bu yazıda, mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektiflerinden “güler’in anlamı” sorusunu analiz edeceğiz. Ayrıca fırsat maliyeti, dengesizlikler ve güncel ekonomik göstergelerle işleyen bir tartışma yürütülecek; okuru gelecekteki ekonomik senaryolar üzerine sorgulamalara davet eden bir anlatı kurulacaktır. Mikroekonomi: Bireysel Kararlarda “Güler”in Rolü Mikroekonomi, bireylerin…

7 Aylık Bebeklerde Öksürük Nasıl Geçer? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme Bebeklerin sağlığı, özellikle ilk 1-2 yıl içinde her ebeveynin en çok kaygı duyduğu konulardan biri. 7 aylık bebeklerde öksürük, genellikle zararsız olsa da, ailelerin yaşadığı endişe büyük olabilir. Ancak burada önemli olan, sadece fizyolojik açıdan nasıl geçireceğimiz değil, aynı zamanda farklı toplumsal grupların bu duruma nasıl yaklaştığı ve hangi koşullar altında farklı sonuçlar doğurduğudur. Türkiye gibi bir toplumda, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adaletin etkileri, bebek sağlığı konusunda da kendini gösteriyor. Bir bebek, farklı ekonomik düzeylere sahip ailelerde, farklı kültürel arka planlara sahip ebeveynlerle ve…

Güdümsüzlük ve Siyasetin İncelikleri Toplumsal düzeni ve güç ilişkilerini anlamaya çalışırken, sık sık “güdümsüz” kavramı karşımıza çıkar. Siyaset bilimi açısından bakıldığında, bu terim yalnızca bireysel motivasyon eksikliği ya da ilgisizlik olarak anlaşılmamalıdır. Güdümsüzlük, aynı zamanda yurttaşlık sorumluluklarından, demokratik katılımdan ve toplumsal kurumlarla etkileşimden uzaklaşmanın bir simgesi olabilir. Analitik bir merakla, güç, iktidar ve meşruiyet bağlamında güdümsüzlüğün ne anlama geldiğini tartışmak, güncel siyasal olayları ve karşılaştırmalı örnekleri anlamamıza yardımcı olur. Güdümsüzlük: Siyaset Bilimi Perspektifi Güdümsüzlük, bireylerin ya da grupların siyasi süreçlere aktif katılım göstermemesi veya politik tercihlerini ifade etmekte isteksiz olması anlamına gelebilir. Bu durum, demokratik sistemlerde meşruiyet ve katılım kavramlarını…

3 Tane Japon Balığı Kaç Litre Suda Yaşar? – Geleceğin Akvaryumunda Son yıllarda teknoloji ve doğa arasındaki dengeyi düşündükçe, bazen kulağımda bir ses çınlıyor: “3 tane japon balığı kaç litre suda yaşar?” Bilmiyorum, belki de bu basit soru, bana daha büyük bir geleceğe dair düşünme alışkanlığı kazandırıyor. Gelecek hakkındaki düşüncelerim, bana her şeyin birbirine bağlı olduğunu ve küçük bir kararın, günümüz dünyasında her şeyi dönüştürebileceğini gösteriyor. Yani, japon balıklarının suya olan ihtiyacı, sanki insanlığın geleceğine dair çok daha derin bir anlam taşıyor. Bir gün bir arkadaşım bana, gelecekte daha sürdürülebilir ve teknolojiyle uyumlu bir yaşam tarzına geçişin, çok şeyin başlangıcı…

3 Bend Ne Demek? Güçlü ve Zayıf Yönleriyle Derinlemesine İnceleme İzmir’de bir akşamüstü, sosyal medyada gezinirken karşıma çıkan bir terim “3 Bend”i düşündüm. “Ne demek bu şimdi?” diye sorgulamaya başladım. Bu terim, son dönemde Twitter ve Instagram gibi platformlarda bir hayli popülerleşti. Kimi zaman kültürel bir referans olarak, kimi zaman da bir dil kuralı gibi, yanlış ya da eksik kullanıldığına sıkça rastladım. “3 Bend” aslında sadece kelime anlamıyla değil, aynı zamanda sosyal medya jargonunda, düşünsel bir kavram haline de gelmiş. Peki, ne anlama geliyor, ne zaman kullanılır, güçlü yanları neler, zayıf yönleri neler? Hadi bunu birlikte keşfedelim. 3 Bend Ne…